Ülkemiz,
diğer ülkeleri kıskandıracak ölçüde tarihi yapı zenginliğine sahiptir. Farklı
milletlerin bu topraklarda hayat sürmesinin avantajıyla birlikte, sadece
dönemsel çeşitlilik değil aynı zamanda ihtiyacın doğurduğu sebepler sonucunda
oluşan çeşitliliklerde bulunmakta.
Bloğuma
başlarken ilk yayınım, ihtiyaç sonucu inşaa edilmiş olan "Hacılar
Köprüsü" olacak. Yayınlarımda şimdilik nasıl bir güzergah izleyeceğime
karar veremesemde uzun süredir yapmak istediğim şeye adım atmış bulunuyorum.
Hepimizin az çok bildiği yapılardan ziyade pek aşikar olmadığımız yapılar
öncelik sıramda. Restorasyon çalışması görmüş, görmemiş, görmesi gereken her
yapının konu başlığı olma olasılığı vardır. Ortaya nasıl bir sonuç çıkacak, merak içersindeyim :) O vakit Hacılar Köprüsünü tanımakla başlayalım.
Hacılar köprüsünü ilk
defa 2014 yılında görmüştüm ve çok beğenmiştim. Tekirdağ da İnecik Köprüsünden
sonra gördüğüm 2. köprüydü. Eğer restore edilir ve çevre düzenlemesi yapılırsa ziyaret
sayının artacağını düşünüyorum.
Hacılar Köprüsü
Tekirdağ'ın Hayrabolu ilçesinde yer almaktadır. 1859-1862 yılları arasında
Eyalet Valisi Ahmet Ataullah tarafından yaptırıldığı sanılıyor. Köprünün
kitabesi olmadığı için mimarını bilmiyoruz. 1995 yılında Edirne Kültür
Varlıklarını Koruma Kurulunun 2442 sayılı kararı ile tescillenmiştir. Aynı
kurul 11 Haziran 2012 tarihli raporunda ise Hacılar ve Osmanlı köprülerinin
tesciline devam edilmesine karar verdi.
Hayrabolu ve civarında
sık sık sel baskınları olması ve Hayrabolu deresinin taşması,16 Kasım
2007 tarihinde köprünün sanayi çıkışı toprak yığılarak kapatılmış ve daha
sonra ise yeni betonarme köprü ve çevreyolunun tamamlanmasıyla Hacılar
Köprüsü araç trafiğine tamamen kapatıldı.
Hacılar
Köprüsü 19. yüzyıl Osmanlı Taş köprülerindendir. Köprü 6 adet yuvarlak kemerinin
olmasıyla birlikte sivri ve köşegen şeklinde olan selyaranları da bulunmakta.
Bu selyaranların üzerinde tuğlayla örülmüş hafifletme kemerleri vardır.
Selyaranlar akıntı halindeki akarsuyun basıncını kırmak için, köprü ayaklarına yapılır.
Hafifletme kemerleri de adından anlaşıldığı üzere köprünün yükünü hafifletmek
için yapılır.
Köprünün memba yönündeki
üçgen şeklindeki selyaranlar
Köprünün mansap
yönündeki yuvarlak şeklinde olan selyaranları
Köprünün hafifletme kemeri
Suyun geldiği kaynaktan
akışına devam etmesi sonucuna göre köprüler memba yönü ve mansap yönü şeklinde
tarif edilir.
Suyun kaynağından geldiği tarafta olan köprü yüzünün
olduğu kısım memba tarafıdır, suyun kemerlerden geçip akışına devam ettiği yüzü
mansap tarafıdır.
Köprünün memba tarafı
Köprünün mansap tarafı
Köprünün özgün korkulukları olmamakla birlikte metal korkuluğun varlığını
görüyoruz. Döşeme asfalt olduğu için orjinal döşemeyi bilemiyoruz. Fotoğraflarda
da anlaşıldığı üzere köprü bir çok bozulmaya maruz kalmış. Yüzeyinde
kirlenmeler, yapı elamanlarında kopmalar ve bozulmalar, kemerlerin içine kadar
giren toprak birikintileri vs. köprünün kötü görünmesinde etkili olmuştur.
Umarız ki beğenimizi kazanan Hacılar Köprüsü tez vakitte restore edilir ve
tarihe bir yapı daha kazandırılmış olur. Bu arada Hayrabolu'ya yolunuz düşerse
mutlaka Hayrabolu tatlısının tadına bakın. Harika! :)
